author

प्रणाली तेलंग

प्रणाली AG मराठी ची संस्थापक आणि संपादक आहेत. ती कृषी, ग्रामीण विकास आणि शाश्वत जीवनावर ताज्या बातम्या आणि लेख लिहिते. तिने पर्यावरण शास्त्रात पदव्युत्तर पदवी घेतली आहे आणि कॉर्पोरेट सोशल रिस्पॉन्सिबिलिटी (CSR) मध्ये पोस्ट ग्रॅज्युएट डिप्लोमा देखील पूर्ण केला आहे. ती एक प्रशिक्षित शिक्षिकाही आहे. तिने 5 वर्षे शिक्षण, संशोधन आणि विकास क्षेत्रात काम केले आहे.

छत्रपती संभाजी महाराज – शेती, जलव्यवस्थापन आणि ग्रामीण अर्थव्यवस्थेसाठी केलेले प्रयत्न

छत्रपती संभाजी महाराज (१६५७ – १६८९) हे मराठा साम्राज्याचे दुसरे छत्रपती होते. ते छत्रपती शिवाजी महाराजांचे सुपुत्र होते. संभाजी महाराज केवळ पराक्रमी योद्धेच नव्हते, तर एक उत्तम प्रशासक, धोरणकर्ते आणि जनतेच्या हिताचा विचार करणारे राजा होते. त्यांच्या राज्यकाळात मराठा साम्राज्याने प्रचंड संघर्ष केला, पण त्यांनी धोरणात्मक निर्णय घेऊन साम्राज्याच्या विस्तारासाठी आणि लोकांच्या कल्याणासाठी कार्य केले. […]

बजेटमध्ये फार्महाऊस कसे बांधावे?

फार्महाऊस (Farmhouse) म्हणजे आपल्या शेतात एक अशी जागा, जिथे आपण आराम करू शकतो, शेतीची देखरेख करू शकतो, तसेच सुट्टी घालवण्यासाठीही याचा उपयोग होऊ शकतो. महाराष्ट्रातील अनेक शेतकरी आणि शहरी भागात राहणारे वीकेंड फार्मर्स फार्महाऊस बांधण्याचा विचार करतात. मात्र, योग्य नियोजन नसेल तर फार्महाऊस बांधण्याचा खर्च खूप जास्त होऊ शकतो. या लेखात कमी बजेटमध्ये फार्महाऊस कसे […]

रस्टिक पेंट: एक नैसर्गिक आणि पर्यावरणपूरक पर्याय

रस्टिक पेंट (Rustic Paint) हा एक विशेष प्रकारचा रंग आहे जो नैसर्गिक, पारंपरिक आणि गडद पोत असलेला लुक देतो. हे पेंट मुख्यतः फार्महाऊस, हेरिटेज इमारती, पारंपरिक घरे आणि रेट्रो लुकसाठी वापरले जाते. साध्या इमल्शन किंवा अॅक्रेलिक पेंटच्या तुलनेत, रस्टिक पेंटच्या टेक्स्चर्समुळे भिंतींना जुना, नैसर्गिक आणि गडद पोत असलेला लुक मिळतो. रस्टिक पेंटचे घटक आणि रचना […]

गिलियन-बारे सिंड्रोम (GBS): माहिती आणि सध्याची परिस्थिती

गिलियन-बारे सिंड्रोम (Guillain-Barré Syndrome – GBS) हा एक दुर्मिळ ऑटोइम्यून न्यूरोलॉजिकल विकार आहे, जिथे शरीराची रोगप्रतिकार प्रणाली स्वतःच्या स्नायू आणि मज्जातंतूंवर हल्ला करते. यामुळे सुरुवातीला हात-पायात कमजोरी आणि झिणझिण्या जाणवतात, आणि काही गंभीर प्रकरणांमध्ये श्वसनसंस्थेवर परिणाम होऊन रुग्णाला व्हेंटिलेटरची गरज भासू शकते. सध्याची परिस्थिती: पुणे आणि महाराष्ट्रातील GBS प्रकरणे (Source: डॉ. मनन वोरा यांच्या पोस्टनुसार) […]

सिट्रॉन: प्राचीन सिटरस फळाचे वैशिष्ट्ये आणि उपयोग

सिट्रॉन (Citron) (Citrus medica) हे एक पारंपरिक व प्राचीन सिटरस (Citrus) प्रजातीतील फळ आहे. याला मूळ सिटरस फळांपैकी एक मानले जाते आणि याच्या संकरातून लिंबू, संत्री, मोसंबी यांसारखी अनेक फळे विकसित झाली आहेत. सिट्रॉनचे वैशिष्ट्य म्हणजे याचा जाड आणि सुगंधी साल, तसेच त्याचा तिखट-आंबट स्वाद. भारतात, विशेषतः दक्षिण भारतात, याचा उपयोग अन्नपदार्थांमध्ये व औषधांसाठी केला […]

शेतीसाठी योग्य गेट कसे निवडावे? संपूर्ण मार्गदर्शक

भारतीय शेतीत कुंपण आणि गेट / प्रवेशद्वार बसवण्याचा ट्रेंड वाढत आहे. शेतकऱ्यांना आपल्या शेतीच्या सुरक्षेसाठी गेट अत्यंत महत्त्वाचे वाटू लागले आहे. मात्र, अनेकदा शेतीसाठी योग्य गेट निवडताना शेतकऱ्यांना गोंधळ उडतो, विशेषतः गेटची रुंदी आणि उंची किती असावी याबाबत. शेतीसाठी लागणारे विविध प्रकारचे यंत्र, ट्रॅक्टर, ट्रक आणि उत्खनन यंत्रे यांचा विचार करूनच गेटची रुंदी आणि उंची […]

रसायन अवशेषमुक्त शेती: आरोग्यदायी आणि शाश्वत शेतीचा नवा मार्ग

रसायन अवशेषमुक्त शेती (Chemical residue-free agriculture) ही एक आधुनिक आणि शाश्वत शेती पद्धती आहे, जिथे रासायनिक कीडनाशके व खते अत्यंत मर्यादित प्रमाणात वापरली जातात किंवा नैसर्गिक पर्यायांचा अवलंब केला जातो. परिणामी, शेतीमालातील रासायनिक अवशेषांचे प्रमाण नियंत्रित राहते आणि ते मान्यताप्राप्त मर्यादेपेक्षा कमी असते. ही पद्धत संपूर्ण सेंद्रिय शेतीकडे जाण्याचा एक महत्त्वाचा टप्पा आहे, कारण ती […]

ॲग्रीस्टॅक: शेतकऱ्यांच्या डिजिटल ओळख, मुख्य आव्हाने, आणि सहभागी होण्याची प्रक्रिया

ॲग्री स्टॅक (Agri Stack) एक डिजिटल पायाभूत सुविधा आहे जी भारतीय शेतकऱ्यांसाठी कृषी योजनांमध्ये पारदर्शकता आणि कार्यक्षमतेची सुधारणा करण्यासाठी सुरू करण्यात आली आहे. यामध्ये शेतकऱ्यांच्या डिजिटल ओळखपत्र (Digital ID) तयार केला जातो, ज्याद्वारे त्यांना विविध सरकारी योजना आणि सेवा वापरणे सुलभ होईल. महाराष्ट्र सरकारने राज्यातील १.१९ कोटी शेतकऱ्यांना डिजिटल ओळखपत्र  प्रदान करण्याचे लक्ष्य ठेवले आहे. […]

पद्म पुरस्कार २०२५: महाराष्ट्रातील पुरस्कार विजेते आणि त्यांचे योगदान

भारतातील पद्म पुरस्कार हे देशातील सर्वोच्च नागरी सन्मानांपैकी एक आहेत, जे दरवर्षी विशिष्ट क्षेत्रांमध्ये उल्लेखनीय कामगिरी करणाऱ्या व्यक्तींना प्रदान केले जातात. १९५४ साली या पुरस्कारांची सुरुवात झाली आणि ते तीन श्रेणींमध्ये दिले जातात: २६ जानेवारी २०२५ रोजी जाहीर झालेल्या पद्म पुरस्कारांमध्ये महाराष्ट्रातील १४ मानकऱ्यांचा समावेश आहे. त्यांच्या कार्यक्षेत्रातील उल्लेखनीय कामगिरीमुळे त्यांनी हा सन्मान प्राप्त केला […]

संविधान आणि शेती: शेतकऱ्यांच्या हक्कांसाठी कायदे आणि योजना

भारतीय संविधानाच्या अमलात आल्यानंतर देशाने प्रजासत्ताक बनत स्वातंत्र्य, समता, आणि बंधुतेचे मूल्य आत्मसात केले. 26 जानेवारी, प्रजासत्ताक दिन, हा शेतकऱ्यांसाठी संविधानात दिलेल्या हक्कांचा आणि त्यांच्या महत्वाचा पुनरुच्चार करण्याचा मोठा प्रसंग आहे. भारतीय शेतीप्रधान अर्थव्यवस्थेमध्ये शेतकऱ्यांना विशेष स्थान आहे. संविधान, कायदे, आणि शासकीय योजनांद्वारे शेतकऱ्यांचे हक्क सुनिश्चित केले गेले आहेत. शेतकऱ्यांनी त्यांच्या हक्कांची जाणीव ठेवणे आणि […]